Lối vào chính: Đèn sodium áp suất cao so với dải sáng gián tiếp 200 lux

Không gian lối vào cũ ghi nhận độ rọi trung bình 112 lux từ cụm đèn sodium áp suất cao 250 W treo cách trần 5,8 m. Nhiệt độ màu 4000 K tạo nền lạnh, bóng đổ cứng dài 1,4–1,7 m trên mặt bê tông thô có độ nhám 3–4 mm. Chỉ số hoàn màu CRI 68 khiến các chi tiết kim loại cửa cuốn và dầm thép H200 xuất hiện màu xám bẩn, không phân biệt được chi tiết mối hàn. Hệ thống không có chức năng điều chỉnh độ sáng hay cảm biến, công suất tiêu thụ duy trì 2,8 kW liên tục 24/7.

Lớp mới thay bằng dải LED tuyến tính Light Forms profile nhôm 6063 anodized, tiết diện 45 × 35 mm, driver DALI-2 tích hợp. Đèn đặt sau gờ bê tông 400 mm, chiếu gián tiếp lên trần cao 7,2 m, đạt 200 lux tại mặt sàn 0,8 m. Nhiệt độ màu có thể khóa ở 3500 K hoặc điều chỉnh 3000–5000 K theo giờ. CRI 92 cho phép nhận diện rõ lớp rỉ sét mỏng trên dầm thép nguyên bản. Cảm biến chuyển động PIR kết hợp photocell daylight harvesting giảm công suất còn 38 % so với mức cũ, tương đương tiết kiệm 1,1 kW tại lối vào. Bề mặt bê tông thô được “mềm hóa” nhờ phân bố ánh sáng gián tiếp, giảm độ tương phản từ 0,85 xuống 0,35, đồng thời giữ lại 60 % diện tích trần cao và toàn bộ dầm thép H200 lộ thiên.

Sàn sản xuất tầng trệt: Hệ thống chiếu sáng cũ so với bố trí tuyến tính DALI-2

Trước chuyển đổi, sàn 1 200 m² được chiếu bằng 48 bộ sodium 400 W, độ rọi 138 lux, bóng đổ cứng 2,1 m che khuất các rãnh thoát nước và vết nứt bê tông. Nhiệt độ màu 4000 K, CRI 65 khiến màu vải mẫu treo trên tường bị lệch 18 ΔE. Không có hệ thống điều khiển, mọi đèn hoạt động đồng thời.

Giải pháp mới sử dụng 62 thanh LED tuyến tính Light Forms dài 2 400 mm, profile nhôm tản nhiệt 2 mm, driver DALI-2. Bố trí hai hàng song song cách nhau 3,6 m, treo thấp 3,2 m so với sàn. Nhiệt độ màu đặt 4000 K ban ngày, giảm xuống 3200 K sau 18 h. Cảm biến chuyển động chia vùng 6 × 6 m, daylight harvesting tự động giảm 40 % công suất khi ánh sáng tự nhiên vượt 300 lux. Đo đạc thực tế cho thấy độ rọi đồng đều 480 lux, chỉ số UGR 19, bóng đổ giảm còn 0,6 m. Bề mặt bê tông thô được ánh sáng từ nhiều hướng “mềm hóa”, giảm độ chói cực đại từ 2 800 cd/m² xuống 1 050 cd/m².

Khu vực gallery tầng hai: Đèn cũ treo trần so với hệ thống tuyến tính điều chỉnh được

Không gian gallery cũ dùng 22 đèn sodium 150 W treo cách trần 4,9 m, độ rọi 94 lux tại tường trưng bày, CRI 67, bóng đổ cứng che khuất chi tiết tranh. Nhiệt độ màu 4000 K làm nổi bật các vết loang ẩm trên tường bê tông.

Lớp mới lắp 28 thanh LED Light Forms profile 35 × 25 mm dọc theo dầm thép, driver DALI-2 cho phép preset 5 cảnh: 3000 K ấm cho buổi tối, 4500 K trung tính cho triển lãm ảnh. Độ rọi tường đạt 320 lux, CRI 93. Cảm biến chuyển động kết hợp daylight harvesting giảm tiêu thụ điện 40 %, từ 1,9 kW xuống 1,14 kW.

Hành lang và cầu thang: Sodium đơn lẻ so với cảm biến chuyển động DALI-2

Hành lang cũ chỉ có 8 đèn sodium 70 W, độ rọi 67 lux, bóng đổ cứng 1,8 m che khuất bậc thang. Không có điều khiển.

Hệ thống mới dùng 24 thanh LED tuyến tính ngắn 1 200 mm, profile nhôm, driver DALI-2, nhiệt độ màu 3500 K, CRI 91. Cảm biến chuyển động bán kính 4 m kích hoạt theo từng khu vực, daylight harvesting giảm thêm 40 % công suất. Độ rọi bậc thang đạt 180 lux, bóng đổ giảm còn 0,4 m.

Suy ngẫm về việc áp dụng tại các nhà máy cũ Việt Nam

Số liệu từ các nhà kho dệt may tại Tân Thuận cho thấy chi phí điện chiếu sáng chiếm 31 % tổng tiêu thụ. Việc thay thế bằng hệ thống LED tuyến tính Light Forms với DALI-2 và daylight harvesting giảm 40 % điện năng, đồng thời nâng độ rọi từ dưới 150 lux lên 300–480 lux và CRI từ dưới 70 lên trên 90. Việc giữ lại trần cao và dầm thép nguyên bản cho phép ánh sáng gián tiếp mềm hóa bề mặt bê tông mà không che khuất cấu trúc công nghiệp. Ánh sáng do đó trở thành yếu tố quyết định chuyển đổi không gian từ nơi chỉ phục vụ sản xuất sang nơi được chào đón, với chi phí vận hành giảm và chất lượng thị giác đạt chuẩn gallery.